Jacques Chirac

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Jacques Chirac
Jacques Chirac (1997) (cropped).jpg
Frantziar errepublikako presidentea

1995-05-17 - 2007-05-16
François Mitterrand - Nicolas Sarkozy
Andorrako printzekide

1995-05-17 - 2007-05-16
François Mitterrand - Nicolas Sarkozy
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea

1993-04-02 - 1995-05-16 - Jean-Pierre Dupont Itzuli
Barrutia: Corrèze's 3rd constituency Itzuli
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea

1988-06-23 - 1993-04-01
Barrutia: Corrèze's 3rd constituency Itzuli
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea

1986-04-02 - 1986-04-03 - Jean-Pierre Bechter Itzuli
Barrutia: Q24026644 Itzuli
Frantziako lehen ministro

1986-03-20 - 1988-05-10
Laurent Fabius - Michel Rocard
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea

1981-07-02 - 1986-04-01
Barrutia: Corrèze's 3rd constituency Itzuli
Europarlamentaria

1979-07-17 - 1980-04-28
Barrutia: Frantzia
Hautaketa: 1979 European Parliament election Itzuli
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea

1978-04-03 - 1981-05-22
Barrutia: Corrèze's 3rd constituency Itzuli
Parisko alkate

1977-03-20 - 1995-05-16
Jules Ferry - Jean Tiberi Itzuli
presidente

1976-12-05 - 1994-11-04
← baliorik ez - Alain Juppé
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea

1976-11-15 - 1978-04-02
Henri Belcour Itzuli
Barrutia: Corrèze's 3rd constituency Itzuli
Frantziako lehen ministro

1974-05-27 - 1976-08-25
Pierre Messmer Itzuli - Raymond Barre
Barne Arazoetako ministroa

1974-02-27 - 1974-05-28
Raymond Marcellin Itzuli - Michel Poniatowski Itzuli
Minister of Agriculture and Rural Development Itzuli

1973-04-05 - 1974-03-01
Jacques Chirac - Raymond Marcellin Itzuli
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea

1973-04-02 - 1973-05-06
Henri Belcour Itzuli - Henri Belcour Itzuli
Barrutia: Corrèze's 3rd constituency Itzuli
Minister of Agriculture and Rural Development Itzuli

1972-07-07 - 1973-03-28
Michel Cointat Itzuli - Jacques Chirac
Q51190349 Itzuli

1971-01-07 - 1972-07-05
Roger Frey Itzuli - Robert Boulin Itzuli
president of the general council Itzuli

1970-03-15 - 1979-03-25
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea

1968-07-11 - 1968-08-12
Henri Belcour Itzuli - Henri Belcour Itzuli
Barrutia: Corrèze's 3rd constituency Itzuli
Q59947266 Itzuli

1968 - 1988
Marcel Audy Itzuli - Georges Pérol Itzuli
Barrutia: canton of Meymac Itzuli
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea

1967-04-03 - 1967-05-07
François Var Itzuli - Henri Belcour Itzuli
Barrutia: Corrèze's 3rd constituency Itzuli
Bizitza
Izen osoa Jacques René Chirac
Jaiotza Paris1932ko azaroaren  29a
Herrialdea  Frantzia
Bizilekua Hôtel Matignon
Eliseo jauregia
Hôtel de Montmorency-Fosseux Itzuli
Lehen hizkuntza frantsesa
Heriotza Paris2019ko irailaren  26a (86 urte)
Hobiratze lekua Montparnasseko hilerria
Heriotza modua berezko heriotza
Familia
Aita Abel François Marie Chirac
Ama Marie-Louise Valette
Ezkontidea(k) Bernadette Chirac  (1956-03-16 -  2019-09-26)
Seme-alabak
Hezkuntza
Heziketa Harvard Summer School Itzuli
Lycée Carnot Itzuli
Lycée Louis-le-Grand Itzuli 1950)
Cours Hattemer Itzuli
Parisko Ikasketa Politikoetako Institutua
(1951 - 1953)
École nationale d'administration
(1957 - 1959)
Hizkuntzak frantsesa
ingelesa
errusiera
Irakaslea(k) Vladimir Belanovich Itzuli
Jarduerak
Jarduerak goi-funtzionarioa, estatu-politikaria eta politikaria
Lantokia(k) Estrasburgo eta Brusela
Lan nabarmenak The development of the port of New-Orleans Itzuli
Jasotako sariak
Zerbitzu militarra
Parte hartutako gatazkak Aljeriako Independentzia Gerra
Sinesmenak eta ideologia
Erlijioa katolizismoa
Alderdi politikoa Union pour un Mouvement Populaire
Errepublikaren Aldeko Batasuna
Union of Democrats for the Republic Itzuli
Errepublika Berrirako Batasuna
Errepublikanoak (Frantzia)
IMDb nm0158105
Jacques Chirac Signature.svg

Jacques René Chirac (ʒak ʃi.ʁak ahoskatua; Paris, 1932ko azaroaren 29 - Paris, 2019ko irailaren 26a)[1] frantziar politikaria izan zen. Frantziako Errepublikako presidente izan zen 1995-2007 bitartean, lehen ministro 1974-1976 eta 1986-1988 bitartean, eta Parisko alkate 1977tik -1995era, beste hainbat arduren artean.

Ibilbide politikoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diputatua (1967), Nekazaritzako ministroa (1972) eta Barne Arazoetako ministroa (1974) izan zen Jacques Chirac Giscard d'Estaingek lehen ministro izendatu aurretik (1974-1976). Parisko alkate izan zen urte askoan (1977tik 1995era), eta lehenbiziko bizikidetasun aroan lehen ministro izan zen (1986-1988). Bizikidetasun aroa esaten zaio gobernua indar politiko baten esku dagoenean baina presidentea beste joera politikokoa denean (eskuineko gobernua, ezkerreko presidentea).

Bere alderdiak 1993ko hauteskunde legegileak irabazi ostean, errepublikako presidente hautatu zuten 1995ean. Ezinegon sozialak, langabe kopuru handiak eta Europari buruzko desadostasunek Frantziako Biltzar Nazionala sakabanatu eta hauteskundeak aurreratzera (1997) behartu zuten. Hauteskunde haiek galdu egin zituen eskuinak, eta bigarren bizikidetasun aroari (eskuineko presidentea, ezkerreko gobernua) ekin zion, Lionel Jospin lehen ministro sozialistarekin batera.

2002ko hauteskundeetan berriro hautatu zuten presidente. Neogaullistak nagusi ziren gobernu bat osatu eta Jean-Pierre Raffarin liberala izendatu zuen lehen ministro (2005ean Dominique de Villepinek hartu zuen haren tokia), eta bertan behera gelditu zen bizikidetasun aroa. 2007an berriro hauteskundeetara aurkezteari uko egin zion.

Elkarlana Espainiarekin[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jose Maria Aznar Espainiako gobernuburu zela, 2003ko azaroan, Carcassoneko batzarra egin zuten bi herrialdeetako ordezkariek eta elkarlan polizial eta judizialerako akordioa sinatu zuten, ETAren aurkako jarduera sendotzeko.[2] Akordio honen bidez, estatu bateko zein besteko poliziei mugaren edozein aldetan jarduteko aukera aitortzen zitzaien.[1]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b (Euskaraz)Berria «Jaques Chirac Frantziako presidente ohia hil da» Berria . Noiz kontsultatua: 2019-09-26.
  2. (Euskaraz)Berria «"Elkarlan polizial eta judiziala" indartuko dute Parisek eta Madrilek Carcassoneko batzarrean» Berria . Noiz kontsultatua: 2019-09-26.
Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Jacques Chirac Aldatu lotura Wikidatan